Nawigacja
Konna Grupa Rekonstrukcji Historycznych "KRESY" (K-GRH KRESY)
Strona Główna
O nas
Szwadron Korpusu Ochrony Pogranicza "Olkieniki"
4 Pułk Strzelców Konnych Księstwa Warszawskiego
Forum
Linki
Kontakt
Szukaj

10 Pułk Ułanów Litewskich (10 PUL)
Historia
Sztandar
Barwy pułku
Odznaka pułkowa
Marsz pułkowy
Święto Pułkowe
Galeria
Źródła i materiały historyczne
Teki Andrzeja Siegieńczuka
Współczesne tradycje pułkowe
Anegdoty
Żurawiejki

Aktualnie online
Gości online: 3

Użytkowników online: 0

Łącznie użytkowników: 134
Najnowszy użytkownik: ewa
Sztandar, odznaka, barwy i marsz pułkowy
SZTANDAR

W dniu 4 listopada 1920 roku pułk otrzymał sztandar ofiarowany przez hrabinę Julię Potocką, gorliwą opiekunkę pułku. Uroczystość poświęcenia i wręczenia odbyła się w kościele w Parafianowie, w obecności wyższych władz wojskowych i miejscowego społeczeństwa. Rozkaz wydany w przeddzień wręczenia sztandaru brzmiał:

W dniu jutrzejszym za zezwoleniem Naczelnika Państwa i Naczelnego Wodza Józefa Piłsudskiego pułk otrzymuje sztandar. Akt ten w życiu pułku jest najdonioślejszym, gdyż przezeń Ojczyzna obdarza pułk najwyższym symbolem zaufania, pokładanego w swym żołnierzu, dając mu godło, pod którem żołnierz polski walczy, zwycięża lub w imię honoru Jej umiera.
Walcząc w ciągu dwóch niemal lat nigdy pułk 10 ułanów nie zawiódł pokładanej w nim nadziei, wierzę, iż nadal każdy z nas, wierny tradycjom naszych dziadów da swą krew i życie w obronie Ojczyzny, sztandaru i honoru pułku.


Julia z Branickich hr. Henrykowa
Potocka (1879-1929).

W 1939 roku cofający się 10 pułk ocalił swój sztandar. Głowica została zakopana w okolicach miejscowości Uciecha koło Druskiennik. Sztandar został wyniesiony przez harcerzy - kurierów z obozu internowanych polskich żołnierzy w Birsztanach (Birstanas) na Litwie. 3 września trafił do attache wojskowego płk. dypl. Leona Żółłtek-Mitkiewicza w Kownie. Następnego dnia został wysłany pocztą dyplomatyczną poprzez Sztokholm do siedziby emigracyjnych władz polskich w Paryżu, a po ich ewakuacji trafił wraz z nimi do Wielkiej Brytanii. W roku 1952 znajdował się w miejscowości Gask w Szkocji. W połowie 1956 roku został złożony w Instytucie Polskim i Muzeum im. gen Sikorskiego w Londynie.
W 1992 roku wysiłkiem członków Koła Pułkowego 10 PUL została wykonana i wyświęcona kopia sztandaru. Znajduje się ona w koszarach im. 10 Pułku Ułanów Litewskich w Białymstoku.



ODZNAKA
Odznaka z kolekcji
Jana Twardosza (Gdynia)

Odznaka 10 pułku ułanów została zatwierdzona przez Ministerstwo Spraw Wojskowych w 1926 roku, a regulamin do niej w 1929 roku. Projektantem był por. Adolf Bucholtz. Odznaka przedstawia orła jagiellońskiego z tarczą romańską na piersi. Orzeł w koronie otwartej. Pod rozwiniętym ogonem orła jest czerwona tarcza barokowa z herbem Litwy - Pogonią. Orzeł i tarcza umieszczone są na podkowie z sześcioma podkowiakami. W wersji emaliowanej tarcza amarantowo-biała z biało-granatowym paskiem pośrodku - barwy pułkowe. Korona, podkowiaki, dziób i szpony orła złocone. Odznaka była w srebrze lub tombaku srebrzonym. Na stronie odwrotnej sygnatura grawera - wypukły napis: "Z. Liwszyc" (był on znanym wykonawcą odznaki).
Adamczyk J. Wojciech, Znak pułkowy 10 Pułku Ułanów Litewskich w wersji oficerskiej.



BARWY
Barwy pułkowe na proporczyku
Emblemat proporczyka z kolekcji
Jana Twardosza (Gdynia)

Ważnym wyróżnikiem były barwy pułkowe. Stanowiły one oznakę pułku i wszystkich żołnierzy w nim służących. Inicjatorem wprowadzenia barw pułku był jego dowódca płk Władysław Obuch-Woszczatyński. Barwa amarantowa, jako znak pułku niewątpliwie nawiązywała do barw pierwszego pułku ułanów przez osobę pułkownika. Dowodził on w 1916 roku dywizjonem ułanów polskich, który dał początek pierwszemu pułkowi ułanów. Jako pierwsi barwy amarantowe zaczęli nosić na czapkach oficerowie. Proporczyki na kołnierzach mundurów i płaszczy pojawiły się dopiero na początku 1919 roku. Były one amarantowo-białe z biało-granatową żyłką przez środek. Proporce na lancach w barwach pułku pojawiły się dużo później. Po zakończeniu działań wojennych wprowadzono amarantowe lampasy na szaserach. O buńczuku wiemy niewiele, został zdobyty w 1930 roku. Zachowało sie jedynie jego zdjęcie.



MARSZ

Marsze poza nielicznymi wyjątkami nie były nigdy przed wojną wydane drukiem, lecz przekazywane kolejnym trębaczom w książeczkach marszowych, pisanych ręcznie przez trębaczy. Nieliczne przetrwały zawieruchę wojenną. Historie marszów pułkowych jazd są bardzo ciekawe. Wśród nich mamy dawne marsze polskie z XIX wieku, ale i obce adoptowane. Nie ma w tym nic dziwnego, bo kadry powstającego po latach niewoli Wojska Polskiego tworzyli Polacy służący poprzednio w armiach zaborczych. Wiele było marszów rosyjskich przeniesionych do pułków polskich za pośrednictwem muzyków bądź oficerów służacych poprzednio w armii carskiej, wiele miało cechy marszów niemieckich. Niektóre fragmenty linii melodycznych powtarzają się w marszach różnych pułków. Marsz 10 Pułku Ułanów Litewskich skomponował kapelmistrz pułku, urzędnik wojskowy, późniejszy kapitan Józef Pyszkowski.

Logowanie
Nazwa użytkownika

Hasło



Nie możesz się zalogować?
Poproś o nowe hasło
Narodowe Archiwum Cyfrowe